Dossiers
RELASCH HENDRI SPESCHA EGL ARCHIV SVIZZER
DA LITTERATURA
Ei ha num dar zacontas informaziuns pertenend quei Relasch Hendri Spescha.
Hendri Spescha ei morts ils 28 d'october 1982. In onn suenter han dus da ses fegls, Marc e Flurin, publicau el Terra Grischuna Verlag quei volum che senumna Il giavin dalla siringia / Das Locken des Flieders, per che la memoria da lur bab, poet e scribent, possi semantener.
Anno 1995 ha Flurin Spescha priu contact cun mei, Flurin Maria Spescha, ed ensemen vein nus fatg in plan cumpegliond duas parts: 1. rimnar e metter il Relasch egl Archiv litterar Svizer (ALS) a Bern, 2. preparar e realisar in'ediziun schi cumpleta sco pusseivel dall'ovra da Hendri Spescha.
Flurin Spescha ha priu contact cun la direcziun digl ALS. Da lezzas uras era Lucia Walther incaricada dalla partiziun romontscha da quei archiv. L'accoglientscha ei stada buna ed il plan ha saviu entscheiver. Jeu hai rimnau empau allaga tut quei ch'er'avon maun, caussas publicadas e documents da tuttas sorts, e hai cumpilau quei en in register. Finalmein ha ei dau ordlunder quater volums: I, II, III, IV, ch'il lectur sa clamar cun smaccar sin l'in ni l'auter tetel cheu dretg.
Il principi dalla registraziun ei quel da differents "fundus", tenor la provegnientscha dils documents: Fund 1 da Hendri Spescha sez, respectivamein ses artavels, Fund 2 da Flurin Spescha, Fund 3 d'Eduard Spescha, Fund 4 da Flurin M. Spescha, Fund 5 da Schweiz. Schriftstellerverein (SSV), Fund 6 dalla famiglia Spescha, Fund 7 da diversas fontaunas, Fund 8 dall'Uniun da scripturs romontschs (USR), Fund 9 dalla Ligia Romontscha. Certs fundus (Fund 1, Fund 2, Fund 3, Fund 4) ein spatitschai en differents volums dil Relasch, tenor il datum al qual ils documents ein vegni rimnai e registrai.
Ils documents che fuorman quei Relasch ein vegni surdai ils 29 da november 1996 agl ALS ed ein leu accessibels a tut tgi che vul perscrutar els.
Aunc in plaid davart la secunda part da nies plan: l'ediziun. Quel ei vegnius realisaus mo per part, tras l'ediziun dil volum da poesias Uss Poesias / Jetzt Gedichte, publicaus anno 1998. Malaveta ei Flurin Spescha morts igl october 2000, e quei ha mess fin per in mument a la continuaziun da quei plan.
Il matg 2008, vein nus, miu frar Eduard ed jeu, Flurin Maria Spescha, priu puspei la caussa entamaun. Enstagl da publicar l'ovra en plirs volums sin pupi vein nus decidiu da crear quella pagina internet, che ei uss'aviarta a lecturas e lecturs cul giavisch che l'ovra da Hendri Spescha possi viver vinavon.